26 Kʒala 2026 - Mjaçxa


Ndğaneri nozit̆a: Yoxo k̆oçi var, k̆oçi yoxo omsk̆vanams.
Günün sözü: İsim, adamı değil, adam ismi güzelleştirir.
Gramer 35 - Partisip

35

partisip

35. Fiilimsi: Partisip(Partisip̆i)

Lazcada partisip (<lat. participium) fiil köküne “-eri” soneki konarak oluşturulup hem sıfat hem zarf olarak kullanılır. Fiilbaşı eklenebilir. Ama hiçbir zaman kök öneki eklenmez. Aynı bir partisip hem nesneli fiilin hem nesnesiz fiilin anlamını taşır. Örneğin: “okunmuş (kitap)” ile “okumuş (insan)”.

 Yapım

Tablo 49 : Partisip
Fiilbaşı(p̆riverbi) Kök(Cici) Partisip soneki(Partisip̆i mok̆omʒxva)
ø-,

dolo-

gama-

go-

 

vs.

  -eri

35.2. Sıfat olarak kullanım
ğureri ölmüş, ölü
ğureri k̆oçi ölmüş adam, insan
k̆oçi ğureri insan ölüsü
met̆axeri kırılmış, kırık
met̆axeri dişk̆a kırılmış odun
dişk̆a met̆axeri odun kırığı
k̆itxeri okumuş, okunmuş
k̆itxeri svara okunmuş kitap
k̆itxeri k̆oçi okumuş adam
last̆eri ~ last̆reri bilemiş
last̆eri arguni bilenmiş balta
ç̆anderi ~ ç̆andreri davet edilmiş, davetli
ç̆anderi sica davetli damat
ç̆veri yanmış, yanık
ç̆veri oxori yanmış ev
oxori ç̆veri yanmış ev
bgareri ~ bgarineri ağlamış, ağlamaklı
bgareri tolepe ağlamaklı gözler

35.3. Zarf olarak kullanım

K̆ap̆ineri: Koşarak

K̆ap̆ineri ulurt̆u. Koşarak gidiyordu.
K̆ap̆ineri k̆ap̆ineri ulurt̆u. Koşa koşa gidiyordu.

Diʒineri ~ z̆iʒineri ~ ziʒineri ~ ziçineri: Gülerek

Diʒineri cari imxort̆es. Gülerek yemek yiyorlardı.
Diʒineri diʒineri mulurt̆u: Güle güle bana yaklaştı/ gülerek geliyordu.

Mok̆ideri ~ mok̆adveri: Sırtına (bir şey) almış halde

K̆alati mok̆ideri gzas memagu. Sırtına sepetini almış halde bana yolda rastladı.

Xvaleri: Öksürerek

Xvaleri xvaleri şuri komeçu. Öksüre öksüre can verdi.

T̆axeri: Kırarak

Mtuti mşk̆velape t̆axeri t̆axeri imt̆u. Ayı fidanları kıra kıra kaçtı

Doxuneri: Oturarak, oturmuş halde

Ma arabas doxuneri na-vort̆i şeni var domanç̆inu. Ben arabada oturmuş halde olduğum için yorulmadım.
Gzalepes doxuneri doxuneri na-moft̆it şeni var domanç̆inu. Yollarda otura otura geldiğimiz için yorulmadım.

35.4. Partisipli çekim

Partisip arkasına Kopula fiili konarak Partisipli çekim oluşturulur.

Çekim örneği

Batı
Şk̆omeri vore : Az önce yemiş haldeyim (şu anda aç değilim)
Ma şk̆omeri vore. Ben yemiş haldeyim.
Si şk̆omeri ore. Sen yemiş haldesin.
Him şk̆omeri on. O yemiş haldedir.
Şk̆u şk̆omeri vorert. Biz yemiş haldeyiz.
T̆k̆va şk̆omeri orert. Siz yemiş haldesiniz.
Hini şk̆omeri oran (onan). Onlar yemiş haldeler.

Ma şk̆omeri vort̆i. Ben yemiş haldeydim.
Ma mʒik̆a şk̆omeri vort̆a. Ben az yemiş olayım.
Ma şk̆omeri vort̆are. Ben yemiş olacağım.

Doğu
Ç̆k̆omeri bore : (Az önce yedim) yemiş haldeyim (şu anda aç değilim)
Ma ç̆k̆omeri bore. Ben yemiş haldeyim.
Si ç̆k̆omeri re. Sen yemiş haldesin, yemişsin.
Heya ç̆k̆omeri ren. O yemiş haldedir.
Çku ç̆k̆omeri boret. Biz yemiş haldeyiz.
Tkva ç̆k̆omeri ret. Siz yemiş haldesiniz.
Hentepe ç̆k̆omeri renan. Onlar yemiş haldeler.

Ma ç̆k̆omeri bort̆i. Ben yemiş haldeydim.
Ma mʒika ç̆k̆omeri bort̆a. Ben az yemiş olayım.
Ma ç̆k̆omeri bort̆are. Ben yemiş olacağım.


Mjora.Com Sözlük