26 Kʒala 2026 - Mjaçxa


Ndğaneri nozit̆a: Yoxo k̆oçi var, k̆oçi yoxo omsk̆vanams.
Günün sözü: İsim, adamı değil, adam ismi güzelleştirir.
Gramer 19 - Dilek kipi

19

dilek kipi

19. Hareket fiili: Dilek Kipi ( K̆vandapa)

Dilek kipi genelde gerçekleşme ihtimali az veya hiç olmayan koşulu anlatır. Yöreye göre teklif veya ricayı da anlatır.

19.1. Yapım ve Çekim

Dilek kipinin yapımı ve çekiminde yöresel büyük fark vardır.

19.1.1. Atina

p̆t̆axik̆o: (1) ben kırsam
  (2) ( teklif olarak) ben kırsam?
t̆axik̆o  
t̆axuk̆o  
p̆t̆axitk̆o ~ p̆t̆axik̆ot  
t̆axitk̆ p ~ t̆axik̆ot  
t̆axek̆es  

19.1.2. Çamlıhemşin, Art̆aşeni

p̆t̆axik̆o: (1) ben kırsam
  (2) ( teklif olarak) ben kırsam?
t̆axik̆o  
t̆axuk̆o  
p̆t̆axik̆ot  
t̆axik̆ot  
t̆axek̆oy  

19.1.3. Viʒ̆e

p̆t̆axik̆o: (1) ben kırsam
  (2) ( teklif olarak) ben kırsam?
t̆axik̆o  
t̆axuk̆o  
p̆t̆axitk̆o  
t̆axitk̆o  
t̆axesk̆o  

19.1.4. Arhavi + Hopa + Borçka

p̆t̆axat̆ik̆o (n): keşke ben kırsaydım
t̆axat̆ik̆o (n)  
t̆axat̆uk̆o (n)  
p̆t̆axat̆iûüo (n)  
t̆axat̆iûüo (n)  
t̆axat̆esk̆o (n)  

Örnek (Evuli)

► Bere doncirik̆o. Çocuğu uyutsan (uyutur musun ?).
► Hak komoxtik̆o. Buraya gelsen (gelir misin ?).
► Ma-ti mendemiyonik̆o. Beni de götürsen (götürür müsün ?).
► Lazuri kart̆alepe minç̆arik̆o. Bana Lazca mektuplar yazsan (yazar mısın ?).
► Nandidik motalepe-muşis Lazuri usinapuk̆o . Büyük anne torunlarına Lazca konuşsa.
► Ma-ti skani şuk̆uri pskudik̆o. (Keşke) Ben de senin kadar yaşasam.
► Haʒ̆i heya-ti Mp̆olis ort̆uk̆o. (Keşke) Şimdi ben de İstanbul'da olsam.
► Nana-sk̆ani-ti hak komoyonik̆o. (Keşke) anneni de buraya getirseydin.

Olumsuz (Varenoba)

► Bere var oncirik̆o. Çocuğu uyutmasan.
► Hak var moxtik̆o. Buraya gelmesen.
► Dido mʒudi var isinapik̆o. Viʒ̆. Çok yalan konuşmasan.
► Nena var ik̆o . Ses çıkarmasan (sussan).
► Tolepe gonʒ̆ik̆o do ma memoʒ̆k̆edik̆o . Viʒ̆. Gözlerini açsan ve bana baksan .

Soru

► Bere dovoncirik̆o -i ? (Acaba) çocuğu uyutsam mı ?
► Hak moxtik̆o -i ? (Acaba) buraya gelsen mi ?
► Ma-ti visinapik̆o -i ? (Acaba) ben de konuşsam mı ?
► Si mutu mekçik̆o -i ? viʒ̆. (Acaba) sana bir şey versem mi ?
► Lazuri mç̆arik̆o -i ? (Acaba) Lazca yazsam mı ?

Olumsuz soru

► Bere var voncirik̆o -i ? (Acaba) çocuğu uyutmasam mı ?
► Hik var vidik̆o -i ? (Acaba) oraya gitmesem mi ?
► Si mutu var mekçik̆o -i ? (Acaba) sana bir şey vermesem mi ?

19.2. Cümlebaşı edatı ile

19.2.1.   K̆o

► K̆o igzali do nak idare idi. Yeter ki git de nereye gidersen git.
► K̆o oxori-muşis doxedas do uşk̆un steri as. Yeterki evinde otursun da bildiğini yapsın.
► K̆o moxt̆as do muti var diç̆is. Gelsinde bir şey lazım değil, yeterki gelsin.
► K̆o moğas do uşk̆un st̆eri as. (Yeterki) getirsin de bildiği gibi yapsın.
► K̆o ham dulya-şk̆imi diyas do p̆ot̆e vati meft̆a. (Yeterki) bu işim olsunda bir daha gelmem.
► K̆o mo ibgaras do muti-na gorasere mepçare . (Yeterki) ağlamasında ne isterse vereceğim.

19.2.2. Egizila

► Egizila komepçik̆o do henteres uğut̆uk̆o viʒ̆. Keşke (onlara) verseydim de onlarda kalsaydı.
► Egizila hek bort̆ik̆o do si a kogzirik̆o viʒ̆. Keşke orda olsaydım, seni görürdüm.

Mjora.Com Sözlük

Copyright © Mjora.Com 2006-2026
webmaster / Bilgi / İletişim: Yavuz Yazıcı
Yasal uyarı: Bu sayfadaki materyaller (Yazı, fotoğraf, ses kaydı vb.)Telif Hakları ile ilgili yasal mevzuat uyarınca korunmakta olup, yazarların ve Mjora.Com'un yazılı izni olmadıkça reklam içeren ve reklam geliri olan içeriklerde kullanılamaz, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez, her ne suretle olursa olsun ticari amaçla çoğaltma ve yayma yapılamaz, kopya edilemez, diğer reklam içeren ve reklam geliri olan internet sayfası ya da topluma acık yerlerde yayınlanamaz/yayımlanamaz. Mjora.Com ve dahil olduğu Lazuri.Com© 2002-2026, KazimKoyuncu.Net© 2004-2026, LazuriMedia.Com© 2006-2026 siteler grubu; Hiçbir uluslararası kurum ya da kuruluşa hizmet etmez. Bu sitelerin içeriğindeki çalışmalara kaynak gösterilmiştir. Kaynak gösterilmeyen tüm materyaller sitelerimize ait olup, kaynak göstermeden ya da izin alınmadan kullanılamaz!
     
26 Kʒala 2026 - Mjaçxa